Metoda Baby Led-Weaning (BLW)

Baby Led-Weaning (BLW)  to metoda wprowadzania stałych pokarmów do diety niemowlęcia, polegająca na samodzielnym spożywaniu posiłków rękoma przez dziecko. Metoda ta zastępuje karmienie niemowlęcia łyżeczką przez osobę dorosłą. Naukowa definicja stworzona przez Brown i Lee, brzmi, że ”BLW to takie postępowanie, w którym niemowlę karmi się samodzielnie, a karmienie przez rodzica czy podawanie gładkich przecierów może zdarzać się okazyjnie, do 10% całkowitego czasu karmienia.”

Metoda BLW  staje się coraz bardziej popularna wśród rodziców. Można podzielić ją na dwa etapy: pierwszy, jest to czas od narodzin do 6 miesiąca życia niemowlęcia, w którym dziecko karmione jest mlekiem matki, już wtedy samo decyduje kiedy i ile pokarmu zje. Kolejny etap rozpoczyna się około 6 miesiąca życia niemowlęcia i charakteryzuje się samodzielnym jedzeniem pokarmów przez dziecko. Produkty podaje się najczęściej w postaci podłużnych, nie za dużych, miękkich kawałków. Nie powinny być one okrągłe lub owalne ze względu na większe ryzyko zakrztuszenia oraz twarde i surowe (na przykład jabłka), gdyż dziecko, które nie ma jeszcze zębów nie będzie w stanie ich pogryźć i zjeść. Metodą tą można podawać niemal wszystkie pokarmy, które podaje się niemowlętom w postaci puree łyżeczką, na przykład: owoce, warzywa, mięsa, sery, dobrze ugotowane jajka, chleb, makaron i większość ryb. Produkty, które ciężko złapać w rączkę, np. różnego typu płatki są rzadziej oferowane dziecku. Najczęściej, pierwszymi pokarmami podawanymi dziecku do spożycia są warzywa, a z nich w szczególności: gotowana marchewka, brokuły, ziemniaki, a następnie miękkie owoce, np. banany. Proponuje się, podawanie kilku różnych opcji, na przykład warzyw, na jednym talerzu, aby dziecko miało wybór co i w jakiej ilości chce zjeść. Z czasem dąży się do podawania dziecku tych samych posiłków, które spożywa reszta rodziny.

Najczęściej pokarmy uzupełniające podawane metodą BLW wprowadza się w 6 miesiącu życia niemowlęcia. Dziecko musi samodzielnie siedzieć, zabierać i trzymać jedzenie w rączce i potrafić włożyć je do ust, a także rozbić miękki pokarm w jamie ustnej i połknąć. Gotowość fizyczna i motoryczna dziecka są podstawowym elementem do spełnienia, aby można było zastosować BLW u danego niemowlęcia. Zdolność do samodzielnego siedzenia, niemowlę zazwyczaj opanowuje w 5 miesiącu życia, następnie zaczyna rozwijać skoordynowane posługiwanie się swoimi dłońmi, a także oszacowywać swój zasięg do danego obiektu, dlatego według założeń BLW do tego czasu, niemowlę powinno odżywiać się wyłącznie tylko mlekiem matki, jest to zgodne z aktualnymi wytycznymi WHO.

W przypadku gdy z różnych przyczyn, dziecko nie może być karmione tylko mlekiem matki i konieczne jest włączenie dodatkowych produktów do jego diety przed ukończeniem minimum 5 miesiąca życia, można w pierwszej kolejności zastosować tradycyjną metodę podawania pokarmów, łyżeczką w postaci puree, a gdy dziecko będzie już w pełni gotowe na samodzielne spożywanie pokarmów, wtedy przejść na BLW.

Główną zaletą BLW jest spożywanie przez niemowlę produktów ze stołu rodzinnego. Dziecko szybciej zaczyna jeść te same posiłki co rodzice, samodzielnie, przy jednym stole, szybciej uczy się posługiwać sztućcami. Należy jednak zaznaczyć, że przygotowywane posiłki dla niemowlęcia powinny być bogate w składniki odżywcze. Nie zawsze sposób żywienia rodziców jest zgodny z zasadami zdrowego odżywiania i odpowiedni dla kilkumiesięcznego dziecka. Rodzice wprowadzający BLW powinni być zaznajomieni z potrzebami żywieniowymi swojego dziecka, szczególnie pamiętać o tym, że posiłki dla niemowląt nie mogą zawierać dodatku soli ani cukru. Jeśli nie przestrzegają tych zaleceń, a ich rodzaj diety, nie jest zdrowy, lepszą opcją dla niemowlęcia będzie spożywanie gotowych posiłków ze słoiczków, które są odpowiednio przebadane i zawierają wystarczające ilości składników odżywczych, potrzebnych dziecku w okresie wzrostu i rozwoju. Jednak w większości przypadków rodziny włączające BLW u swojego dziecka, starają się dostosować posiłki do jego potrzeb.

Metoda BLW umożliwia dziecku samodzielne decydowanie o ilości zjedzonego posiłku. Małe dziecko posiada zdolność do regulacji apetytu, wie kiedy jest głodne oraz kiedy jest najedzone. Dlatego uważa się, że w przypadku dzieci karmionych metodą BLW występuje niższe ryzyko nadwagi niż u dzieci karmionych tradycyjnie, czyli za pomocą łyżeczki, gdzie głównie rodzic decyduje o ilości zjedzonego posiłku  przez niemowlę. Z drugiej strony, podczas tradycyjnego karmienia łatwiej oszacować ilość spożytego pokarmu przez dziecko, niż w przypadku stosowania metody BLW, gdzie dziecko zwłaszcza w początkowych etapach karmienia, znaczną część posiłku wyrzuca na ziemię, zanim cokolwiek włoży do ust.

Gotowe posiłki dla niemowląt często wzbogacane są w najbardziej istotne składniki odżywcze potrzebne dziecku do rozwoju i wzrostu, szczególnie w żelazo. W przypadku stosowania BLW, dzieci mogą być bardziej narażone na niedobór tego pierwiastka. Należy zatem włączyć do diety niemowlęcia mięso, które można podawać mu w postaci ugotowanych, małych kawałków, a które jest bardzo dobrym źródłem żelaza.

Najczęstszą obawą  związaną z zastosowaniem metody BLW jest ryzyko zadławienia. Podczas wprowadzania stałych pokarmów, dziecko po raz pierwszy wkłada sobie jedzenie do ust, jest to dla niego nowe doświadczenie, musi nauczyć się koordynacji żucia, połykania i oddychania, dlatego u dzieci do 1 roku życia występuje odruch wymiotny, który chroni je przed zadławieniem. Odruch wymiotny jest reakcją obronną, występuje gdy pokarm przesuwa się zbyt głęboko w jamie ustnej dziecka, powoduje on odruchowe uniesienie nasady języka i wypchnięcie kawałka jedzenia z ust, przy czym zabezpiecza wejście do dróg oddechowych, jest on normalnym zjawiskiem, występującym w początkowym etapie nauki jedzenia i nie stanowi on zagrożenia dla życia dziecka, lecz jest tylko odruchem. Wraz z wiekiem niemowlęcia odruch wymiotny wycofuje się do głębi gardła.

W celu zapobiegania zakrztuszeniu się przez dziecko, nie należy podawać mu: bardzo małych produktów, np. orzechów, winogrona, surowych warzyw, niedojrzałych lub twardych owoców, zwłaszcza jabłka, pokarmu, którego ciężko rozgnieść w ustach przez przyciśnięcie do podniebienia oraz produktów o okrągłym kształcie, np. parówek.

Podsumowując, schemat wprowadzania pokarmów uzupełniających do diety niemowlęcia metodą Baby-Led Weaning jest stosunkowo nowy. Podobieństwem BLW do tradycyjnego sposobu rozszerzania diety niemowlęcia jest podawanie podobnej ilości posiłków uzupełniających oraz wybór kolejności produktów uzupełniających. Istotna różnica między tymi dwiema metodami to sposób przygotowania produktów dla dziecka, a także brak konieczności karmienia łyżeczką oraz podawania posiłków w gładkiej postaci. W metodzie Baby-Led Weaning dziecko kieruje procesem rozszerzania swojej diety, samo reguluje swój apetyt, uczy się żucia i gryzienia, a także szybciej staje się samodzielne i spożywa posiłki te same co reszta członków rodziny, ważne jest jednak aby były one wysokiej wartości odżywczej i pochodziły z różnych grup produktów. Wybór sposobu wprowadzania nowych produktów do diety niemowlęcia należy wyłącznie do rodziców dziecka.

 

Piśmiennictwo

  1. Cameron S., Heath A., Taylor R.: How Feasible Is Baby-Led Weaning as an Approach to Infant Feeding? A Review of the Evidence. Nutrients 2012, 4, 1575-1609
  2. Brown A., Lee M.: A desriptive study investigating the use and nature of baby-led weaning in a UK sample of mothers. Matern Child Nutr 2011, 7, 34-37
  3. Tatone-Tokuda F., Dubois L., Girard M.: Psychosocial determinants of the early introduction of complementary foods. Health Educ Behav 2009, 36, 302–320
  4. Domellof M.: Iron requirements in infancy. Ann Nutr Metab 2011, 59, 59–63
  5. Leong W., Lönnerdal B. Iron Nutrition. In: Anderson G., McLaren G., editors. Iron Physiology and Pathophysiology in Humans.Humana Press, Totowa, NJ, USA 2012, 81–99
  6. Daniels L., Heath A., Williams S. et al.: Baby-led introduction to solids study: a randomized controlled trial of a baby-led approach to complementary feeding. BMC Pediatrics 2015, 15, 179
  7. Brown A., Lee M.: An exploration of experiences of mothers following a baby-led weaning style: developmental readiness for complementary foods. Matern Child Nutr 2013, 9, 233-243
  8. Wright C., Cameron K., Tsiaka M., Parkinson K.: Is baby-led weaning feasible? When do babies first reach out for and eat finger foods? Matern Child Nutr  2011, 7, 27–33

2 Replies to “Metoda Baby Led-Weaning (BLW)”

  1. “W przypadku gdy z różnych przyczyn, dziecko nie może być karmione tylko mlekiem matki i konieczne jest włączenie dodatkowych produktów do jego diety przed ukończeniem minimum 5 miesiąca życia (…)”
    Proszę o przybliżenie mi takiej sytuacji. Jakie są możliwe przyczyny konieczności włączenia pokarmów stałych przed ukończeniem 6 miesiąca życia?

    1. W tym zdaniu chodziło o to, że jeśli dziecko nie może być karmione mlekiem matki, trzeba włączyć pokarmy stałe do jego diety, aby zapobiec wystąpieniu niedoborom. ”I” mogłam zastąpić słowem ”wtedy”. Gdy dziecko jest karmione mlekiem, do 6 miesiąca życia nie ma konieczności wprowadzania pokarmów stałych.

Dodaj komentarz